Ngành sản xuất mỹ phẩm hiện đại đang chứng kiến sự phát triển mạnh mẽ của ba mô hình kinh doanh cốt lõi: OEM, ODM, và OBM. Những thuật ngữ này ngày càng trở nên phổ biến, đặc biệt tại Việt Nam. Tuy nhiên, sự nhầm lẫn giữa ba khái niệm này có thể dẫn đến việc lựa chọn chiến lược kinh doanh không tối ưu. Việc hiểu rõ về sự khác biệt và ứng dụng của mỗi mô hình là yếu tố then chốt giúp các doanh nghiệp mỹ phẩm đưa ra quyết định chiến lược đúng đắn, tối ưu hóa chi phí, và đảm bảo chất lượng sản phẩm.
Bài viết này sẽ đi sâu vào định nghĩa, phân biệt, và các ứng dụng thực tiễn của ba mô hình OEM mỹ phẩm, ODM mỹ phẩm, và OBM mỹ phẩm, giúp doanh nghiệp có cái nhìn toàn diện hơn về lĩnh vực gia công sản xuất đầy tiềm năng này.
I. Khái niệm chi tiết về OEM, ODM và OBM trong ngành mỹ phẩm
Ba mô hình sản xuất này đại diện cho các mức độ kiểm soát và trách nhiệm khác nhau giữa thương hiệu đặt hàng và nhà sản xuất.
1. OEM (Original Equipment Manufacturer) – Gia công theo công thức sẵn có
Khái niệm OEM là gì?
OEM là viết tắt của Original Equipment Manufacturer, dịch ra là Nhà sản xuất thiết bị gốc. Trong ngành mỹ phẩm, mô hình OEM chỉ các công ty hoặc nhà máy thực hiện việc sản xuất hàng hóa theo đúng thiết kế, công thức và các thông số kỹ thuật cụ thể đã được khách hàng (thương hiệu) đặt ra từ trước.
Nói một cách đơn giản, doanh nghiệp đặt hàng đưa ra ý tưởng và bản vẽ chi tiết (bao gồm công thức và thiết kế bao bì), và nhà máy OEM chỉ thực hiện nhiệm vụ gia công sản phẩm theo đúng yêu cầu đó, không thay đổi. Sản phẩm được tạo ra sau đó sẽ mang thương hiệu của công ty đặt hàng.
"wp-image-716"/>Ứng dụng và Lợi ích của OEM mỹ phẩm
Mô hình OEM rất thích hợp với các thương hiệu đã có công thức sản phẩm độc quyền riêng và muốn kiểm soát hoàn toàn về mặt công thức, nhưng lại không sở hữu nhà máy sản xuất của riêng mình.
Ưu điểm chính
• Tiết kiệm chi phí ban đầu: Thương hiệu không cần phải đầu tư lớn vào dây chuyền sản xuất, xây dựng nhà máy, hoặc thuê nhân công sản xuất.
• Kiểm soát thiết kế và thương hiệu: Khách hàng có toàn quyền kiểm soát thiết kế sản phẩm và chiến lược thương hiệu.
• Ra mắt thị trường nhanh chóng: Việc tận dụng năng lực sản xuất có sẵn của nhà máy OEM giúp sản phẩm được đưa ra thị trường nhanh hơn.
• Khả năng tùy chỉnh: Khách hàng có thể yêu cầu OEM sản xuất theo các đặc điểm và công thức sản phẩm phù hợp với nhu cầu riêng.
Hạn chế của OEM mỹ phẩm
• Chi phí phát triển cao: Doanh nghiệp đặt hàng phải chịu trách nhiệm về chi phí nghiên cứu và phát triển (R&D) công thức.
• Giảm quyền kiểm soát chất lượng: Do không trực tiếp tham gia vào quy trình sản xuất, thương hiệu có thể gặp khó khăn trong việc kiểm soát chất lượng sản phẩm một cách trực tiếp.
• Phụ thuộc vào đối tác: Doanh nghiệp có thể phụ thuộc vào khả năng sản xuất và thời gian giao hàng của nhà máy OEM.
• Rủi ro rò rỉ công nghệ/công thức: Mặc dù hiếm, vẫn tồn tại nguy cơ nhà sản xuất OEM tiết lộ hoặc sử dụng thiết kế/công thức của khách hàng.
2. ODM (Original Design Manufacturer) – Gia công trọn gói và thiết kế gốc
Khái niệm ODM là gì?
ODM là viết tắt của Original Design Manufacturer, nghĩa là Nhà sản xuất thiết kế gốc. Trong mô hình này, nhà sản xuất không chỉ thực hiện gia công mà còn chịu trách nhiệm nghiên cứu, thiết kế, phát triển công thức và sản phẩm hoàn chỉnh. Các công ty ODM sở hữu đội ngũ nghiên cứu và phát triển (R&D) riêng, đảm nhận mọi khâu từ lên ý tưởng, thiết kế kỹ thuật, tạo mẫu, sản xuất thử nghiệm, cho đến sản xuất hàng loạt.
Sau khi sản phẩm được hoàn thiện, nhà sản xuất ODM sẽ bán lại sản phẩm đó cho các thương hiệu khác để họ gắn nhãn hiệu riêng (private label) và phân phối ra thị trường.
Ứng dụng và Lợi ích của ODM mỹ phẩm
ODM là mô hình phù hợp với những doanh nghiệp muốn kinh doanh mỹ phẩm nhưng chưa có đội ngũ R&D hoặc không muốn đầu tư nhiều vào nghiên cứu phát triển sản phẩm. Mô hình này đặc biệt phổ biến từ những năm 1990 tại các quốc gia có lực lượng sản xuất mạnh như Hàn Quốc và Trung Quốc.
Ưu điểm chính:
• Tiết kiệm thời gian và chi phí R&D: Khách hàng tận dụng được kinh nghiệm, công thức và công nghệ sẵn có của nhà sản xuất ODM.
• Tập trung vào thương hiệu và marketing: Doanh nghiệp có thể dồn nguồn lực vào các hoạt động cốt lõi như xây dựng thương hiệu, bán hàng và tiếp thị mà không cần lo lắng về sản xuất.
• Thời gian ra mắt sản phẩm nhanh: Quá trình từ ý tưởng đến thành phẩm được rút ngắn đáng kể vì quy trình sản xuất đã được thiết lập sẵn.
• Đa dạng hóa sản phẩm dễ dàng: Doanh nghiệp có thể lựa chọn từ danh mục sản phẩm có sẵn của ODM và tùy chỉnh theo yêu cầu.
Hạn chế của ODM mỹ phẩm
• Thiếu tính độc quyền: Một sản phẩm do nhà sản xuất ODM phát triển có thể được cung cấp cho nhiều thương hiệu khác nhau, dẫn đến khả năng cạnh tranh với các sản phẩm tương tự trên thị trường. Doanh nghiệp cần thỏa thuận rõ ràng về quyền sở hữu trí tuệ để bảo vệ sản phẩm.
• Ít kiểm soát sáng tạo/công thức: Quyền sở hữu công thức thuộc về nhà sản xuất ODM. Do đó, doanh nghiệp sẽ mất đi sự kiểm soát toàn diện trong quá trình phát triển và thiết kế sản phẩm.
• Chi phí có thể cao hơn: Giá thành sản phẩm có thể cao hơn so với OEM do đã bao gồm chi phí nghiên cứu và phát triển.
3. OBM (Original Brand Manufacturer) – Sản xuất và phát triển thương hiệu riêng
Khái niệm OBM là gì?
OBM là viết tắt của Original Brand Manufacturer, nghĩa là Nhà sản xuất thương hiệu gốc. Đây được coi là mô hình cao cấp và toàn diện nhất. Công ty OBM là công ty tự mình thực hiện toàn bộ các khâu trong chuỗi giá trị:
1. Nghiên cứu và phát triển (R&D): Tự đưa ra ý tưởng và thiết kế sản phẩm từ đầu.
2. Sản xuất: Tự tổ chức và thực hiện quá trình sản xuất (có thể có nhà máy riêng hoặc thuê OEM/ODM).
3. Xây dựng thương hiệu và Marketing: Đầu tư mạnh vào quảng bá, xây dựng hình ảnh thương hiệu và chiến lược kinh doanh.
4. Phân phối: Tự tổ chức kênh phân phối và bán sản phẩm trực tiếp đến người tiêu dùng.
Điểm cốt lõi của OBM là công ty sở hữu thương hiệu và kiểm soát toàn bộ quá trình từ sản xuất đến phân phối. Các thương hiệu lớn như L’Oréal, Estée Lauder, và Shiseido hoạt động theo mô hình này.
Ứng dụng và Lợi ích của OBM mỹ phẩm
Mô hình OBM phù hợp với các doanh nghiệp có tiềm lực tài chính mạnh mẽ, tầm nhìn dài hạn, và mong muốn phát triển thương hiệu bền vững, kiểm soát chất lượng tuyệt đối.
Ưu điểm chính:
• Kiểm soát hoàn toàn: Công ty có toàn quyền kiểm soát mọi khía cạnh, từ công thức, chất lượng, thiết kế đến chiến lược thương hiệu và phân phối.
• Xây dựng giá trị thương hiệu độc quyền: Dễ dàng xây dựng nhận diện thương hiệu mạnh mẽ, độc lập và lòng trung thành cao từ khách hàng.
• Lợi nhuận cao nhất: Do kiểm soát toàn bộ chuỗi cung ứng và không phải chia sẻ lợi nhuận với đối tác sản xuất, tiềm năng thu được lợi nhuận cao hơn so với OEM/ODM.
Hạn chế của OBM mỹ phẩm
• Đầu tư lớn và chi phí cao: OBM đòi hỏi nguồn vốn đầu tư khổng lồ vào R&D, xây dựng nhà máy, thiết bị, nhân sự cũng như chiến lược marketing và kênh phân phối.
• Rủi ro cao: Công ty chịu toàn bộ rủi ro liên quan đến sản xuất, thị trường, và sự chấp nhận của người tiêu dùng đối với thương hiệu.
• Thời gian phát triển dài: Xây dựng một thương hiệu mạnh và hệ thống phân phối hiệu quả thường mất nhiều thời gian hơn so với việc hợp tác gia công.
II. So sánh sự khác biệt cốt lõi giữa OEM, ODM và OBM
Việc phân biệt rõ ràng giữa ba mô hình này là rất quan trọng để doanh nghiệp lựa chọn đối tác và chiến lược kinh doanh phù hợp.
Tóm tắt cốt lõi: Trong mô hình OEM, khách hàng kiểm soát công thức, nhà sản xuất chỉ gia công. Trong mô hình ODM, công thức thuộc về nhà sản xuất, khách hàng mua lại và gắn nhãn. Trong mô hình OBM, nhà sản xuất tự phát triển, tự sản xuất và tự phân phối dưới thương hiệu của mình.
III. Ứng dụng và Lựa chọn mô hình sản xuất phù hợp
Việc lựa chọn mô hình sản xuất mỹ phẩm phụ thuộc vào nguồn lực tài chính, mục tiêu kinh doanh, và khả năng kiểm soát R&D của doanh nghiệp.
1. Khi nào nên chọn OEM?
Doanh nghiệp nên chọn mô hình OEM nếu:
• Bạn đã sở hữu công thức độc quyền riêng và muốn toàn quyền sở hữu sản phẩm.
• Bạn cần một đơn vị sản xuất đáng tin cậy để gia công theo tiêu chuẩn kỹ thuật nghiêm ngặt.
• Bạn muốn tập trung nguồn lực vào hoạt động cốt lõi như marketing, bán hàng và xây dựng thương hiệu, đồng thời giảm thiểu rủi ro đầu tư vào nhà máy.
2. Khi nào nên chọn ODM?
Doanh nghiệp nên chọn mô hình ODM nếu:
• Bạn muốn nhanh chóng có sản phẩm chất lượng để đưa ra thị trường mà không cần đầu tư vào đội ngũ R&D.
• Bạn muốn tận dụng công nghệ, sự sáng tạo và kinh nghiệm sẵn có của nhà sản xuất.
• Bạn muốn đa dạng hóa danh mục sản phẩm một cách dễ dàng và hiệu quả chi phí.
• Bạn là doanh nghiệp mới, muốn giảm bớt gánh nặng nghiên cứu và thiết kế sản phẩm.
3. Khi nào nên chọn OBM?
Mô hình OBM là lựa chọn lý tưởng nếu:
• Bạn muốn phát triển thương hiệu mạnh mẽ và kiểm soát toàn bộ quy trình sản xuất, chất lượng và phân phối.
• Bạn có tiềm lực tài chính dồi dào để xây dựng hệ thống sản xuất, R&D và hệ thống thương hiệu riêng.
• Bạn muốn tạo ra các sản phẩm độc đáo, có khả năng đổi mới cao và xây dựng lòng trung thành khách hàng lâu dài.
IV. Những hiểu lầm phổ biến về OEM/ODM/OBM trong sản xuất mỹ phẩm
Trong ngành gia công mỹ phẩm, có một số hiểu lầm phổ biến mà các doanh nghiệp cần làm sáng tỏ để tránh đưa ra quyết định sai lầm.
1. Mỹ phẩm OEM/ODM là hàng rẻ tiền, kém chất lượng?
Sự thật: Không phải tất cả các sản phẩm được sản xuất theo mô hình OEM/ODM đều kém chất lượng. Thực tế, nhiều thương hiệu mỹ phẩm lớn và cao cấp trên thế giới cũng áp dụng hình thức OEM/ODM trong chuỗi cung ứng của họ, ví dụ như L’Oréal, Estée Lauder, và Shiseido. Điều quan trọng quyết định chất lượng sản phẩm là đơn vị sản xuất có đạt tiêu chuẩn chất lượng nghiêm ngặt hay không. Các nhà máy đạt chuẩn quốc tế như CGMP, KFDA, hoặc EWG sẽ đảm bảo chất lượng sản phẩm.
2. Nhầm lẫn giữa quyền sở hữu công thức và thương hiệu
Đây là hiểu lầm lớn nhất giữa các mô hình. Trong OEM, thương hiệu sở hữu công thức, nhà sản xuất chỉ gia công. Ngược lại, trong ODM, công thức nghiên cứu thuộc về nhà sản xuất, còn thương hiệu chỉ mua lại sản phẩm và gắn nhãn riêng của mình.
3. Nghĩ rằng OEM/ODM luôn có giá rẻ hơn OBM
Mặc dù OEM có thể giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí R&D, nhưng để tối ưu hóa chi phí sản xuất, khách hàng thường cần phải đặt hàng với số lượng lớn. Đối với ODM, giá thành có thể cao hơn so với OEM vì đã bao gồm chi phí nghiên cứu và phát triển sản phẩm. OBM đòi hỏi chi phí đầu tư ban đầu cao nhất nhưng lại có tiềm năng thu được lợi nhuận cao hơn trong dài hạn do kiểm soát toàn bộ chuỗi cung ứng.
4. Rủi ro về uy tín đối với người tiêu dùng
Một hạn chế cần cẩn trọng là nhận thức của khách hàng. Khách hàng có thói quen sử dụng mỹ phẩm theo mức độ uy tín trên thị trường, và có thể dễ mất niềm tin nếu biết sản phẩm họ tin tưởng đang được gia công trọn gói bởi một đơn vị khác. Do đó, doanh nghiệp cần hết sức cẩn trọng trong truyền thông và phải trung thực với khách hàng nếu hoạt động thông qua các mô hình này.
Việc hiểu rõ ba mô hình OEM – ODM – OBM là nền tảng để doanh nghiệp mỹ phẩm đưa ra quyết định chiến lược, tối ưu hóa chi phí, và đảm bảo chất lượng sản phẩm.Dù lựa chọn mô hình nào, điều quan trọng nhất để đảm bảo chất lượng và sự thành công của thương hiệu là phải tìm kiếm và hợp tác với đối tác sản xuất UY TÍN, có năng lực và đạt các chứng nhận tiêu chuẩn quốc tế.
Trong bài viết này , nhà máy Namephar đã cùng bạn tìm hiểu và so sánh chi tiết giữa hình thức gia công ODM, OBM và OEM trong ngành mỹ phẩm. Hy vọng bạn có thể chọn được cho mình hình thức gia công phù hợp với mình
Liên hệ Nhà máy sản xuất Dược Namephar để được tư vấn cụ thể
Hotline: 0857 966 656
Địa chỉ: Đông Xuân Quốc Oai Hà Nội
